Jak sprawdzić, czy firma jest dobrze zabezpieczona przed cyberatakiem?
Cyberbezpieczeństwo firmy nie powinno opierać się na jednym programie lub urządzeniu. Skuteczna ochrona to zestaw wzajemnie uzupełniających się zabezpieczeń technicznych, procedur organizacyjnych oraz odpowiednio przygotowanych użytkowników.
Aby sprawdzić, czy organizacja jest rzeczywiście przygotowana na cyberatak, warto przeprowadzić audyt bezpieczeństwa IT i odpowiedzieć na kilka podstawowych pytań: czy znamy wszystkie urządzenia i systemy, czy kontrolujemy dostęp użytkowników, czy potrafimy wykryć atak, czy mamy procedurę reagowania i czy jesteśmy w stanie odzyskać dane po incydencie?
Jak sprawdzić poziom cyberbezpieczeństwa firmy? Zacznij od 6 obszarów
Dobrym sposobem oceny bezpieczeństwa organizacji jest podział zabezpieczeń na kilka obszarów. Podejście zgodne z nowoczesnymi modelami zarządzania cyberbezpieczeństwem obejmuje: zarządzanie, identyfikację zasobów i ryzyka, ochronę, wykrywanie zagrożeń, reagowanie na incydenty oraz odtwarzanie działalności.
1. Zarządzanie
Czy firma posiada polityki bezpieczeństwa, określone odpowiedzialności i procedury reagowania na incydenty?
2. Identyfikacja
Czy wiemy, jakie komputery, serwery, aplikacje, konta i dane znajdują się w organizacji?
3. Ochrona
Czy stosujemy antywirus, EDR, firewall, MFA, aktualizacje i ograniczenia uprawnień?
4. Wykrywanie
Czy jesteśmy w stanie zauważyć nietypowe logowanie, złośliwy proces lub podejrzaną aktywność użytkownika?
5. Reagowanie
Czy wiadomo, co zrobić po wykryciu ransomware, przejęciu konta lub wycieku danych?
6. Odtwarzanie
Czy firma posiada sprawdzone kopie zapasowe i potrafi szybko odtworzyć najważniejsze systemy?
1. Czy firma wie, jakie urządzenia i systemy posiada?
Nie można skutecznie chronić urządzenia lub systemu, o którego istnieniu administrator nie wie. Dlatego jednym z pierwszych elementów audytu powinno być przygotowanie aktualnej inwentaryzacji zasobów.
- komputery stacjonarne,
- laptopy,
- serwery,
- urządzenia sieciowe,
- firewalle,
- telefony służbowe,
- drukarki sieciowe,
- systemy ERP i CRM,
- usługi chmurowe,
- konta użytkowników,
- oprogramowanie wykorzystywane w firmie.
2. Czy wszystkie komputery posiadają aktualną ochronę antywirusową?
Podstawowym elementem bezpieczeństwa endpointów nadal pozostaje profesjonalne rozwiązanie antywirusowe lub platforma EPP przeznaczona dla organizacji.
Podczas audytu warto sprawdzić:
- czy wszystkie komputery znajdują się w konsoli administracyjnej,
- czy ochrona jest aktywna,
- czy aktualizacje działają prawidłowo,
- czy użytkownik może sam wyłączyć ochronę,
- czy chronione są również serwery,
- czy system posiada ochronę przed ransomware,
- czy administrator otrzymuje informacje o wykrytych zagrożeniach.
3. Czy firma potrzebuje EDR lub XDR?
W większych lub bardziej narażonych organizacjach klasyczna ochrona antywirusowa może być niewystarczająca. Warto wtedy rozważyć rozwiązania EDR lub XDR.
| Rozwiązanie | Główne zadanie | Zastosowanie |
|---|---|---|
| Antywirus / EPP | Zapobieganie i blokowanie zagrożeń | Podstawowa ochrona urządzeń |
| EDR | Wykrywanie, analiza i reakcja na endpointach | Firmy wymagające większej widoczności incydentów |
| XDR | Korelacja informacji z wielu źródeł | Bardziej złożone środowiska IT |
4. Czy wszystkie systemy i aplikacje są regularnie aktualizowane?
Nieaktualne oprogramowanie może zawierać znane podatności, dla których istnieją już poprawki bezpieczeństwa. Dlatego aktualizacja systemów jest jednym z podstawowych elementów cyberhigieny.
Sprawdzić należy między innymi:
- Windows, Linux i inne systemy operacyjne,
- przeglądarki internetowe,
- Microsoft Office i inne pakiety biurowe,
- oprogramowanie księgowe i ERP,
- oprogramowanie serwerowe,
- firewalle i urządzenia sieciowe,
- CMS stron internetowych,
- wtyczki i dodatkowe komponenty.
5. Czy firma stosuje uwierzytelnianie wieloskładnikowe MFA?
Hasło nie powinno być jedynym zabezpieczeniem najważniejszych kont. Jeżeli cyberprzestępca wykradnie login i hasło, dodatkowa metoda uwierzytelnienia może utrudnić przejęcie konta.
MFA warto stosować szczególnie dla:
- poczty elektronicznej,
- Microsoft 365,
- Google Workspace,
- paneli administracyjnych,
- VPN,
- usług chmurowych,
- kont administratorów,
- systemów zawierających wrażliwe dane.
6. Czy pracownicy posiadają więcej uprawnień niż potrzebują?
Użytkownik powinien mieć dostęp wyłącznie do tych danych, systemów i funkcji, które są mu potrzebne do wykonywania obowiązków.
Jeżeli każdy pracownik posiada lokalne uprawnienia administratora, a większość użytkowników ma dostęp do wszystkich folderów sieciowych, potencjalny cyberatak może mieć znacznie większy zasięg.
Zasada najmniejszych uprawnień
Dostęp powinien być przyznawany zgodnie z rzeczywistymi obowiązkami użytkownika. Po zmianie stanowiska lub zakończeniu współpracy uprawnienia powinny zostać odpowiednio zmienione lub usunięte.
7. Czy firma posiada bezpieczne kopie zapasowe?
Backup jest jednym z najważniejszych elementów ochrony przed skutkami awarii, błędu użytkownika i ataków ransomware. Samo wykonywanie kopii zapasowej nie wystarcza.
Należy również sprawdzić:
- czy backup wykonywany jest regularnie,
- czy obejmuje wszystkie krytyczne dane,
- czy kopia jest odseparowana od podstawowego środowiska,
- czy dostęp do backupu jest odpowiednio zabezpieczony,
- czy istnieje kilka wersji danych,
- czy kopie są monitorowane,
- czy odtwarzanie danych było rzeczywiście testowane.
8. Czy firma testowała odtwarzanie danych z backupu?
Brak błędu w programie backupowym nie jest jeszcze dowodem, że wszystkie dane można skutecznie odzyskać.
Warto okresowo przeprowadzać testowe odtworzenie plików, baz danych, maszyn wirtualnych lub całych systemów. Dzięki temu można sprawdzić rzeczywisty czas potrzebny na wznowienie działalności.
9. Czy poczta firmowa jest odpowiednio zabezpieczona?
Poczta elektroniczna pozostaje jednym z kluczowych kanałów wykorzystywanych do phishingu, podszywania się pod kontrahentów i dystrybucji złośliwych załączników.
Audyt powinien obejmować między innymi:
- ochronę antyspamową,
- ochronę przed phishingiem,
- skanowanie załączników,
- MFA dla kont pocztowych,
- monitorowanie nietypowych logowań,
- zabezpieczenia domeny pocztowej,
- szkolenia pracowników.
10. Czy firewall jest poprawnie skonfigurowany?
Samo posiadanie firewalla nie gwarantuje bezpieczeństwa. Urządzenie powinno posiadać aktualne oprogramowanie, odpowiednio skonfigurowane reguły oraz ograniczony dostęp administracyjny.
W bardziej wymagających środowiskach warto rozważyć rozwiązania klasy UTM lub NGFW, które mogą integrować dodatkowe mechanizmy bezpieczeństwa.
11. Czy administrator otrzymuje informacje o podejrzanych zdarzeniach?
Bezpieczeństwo nie polega wyłącznie na instalowaniu zabezpieczeń. Firma powinna posiadać również możliwość wykrycia sytuacji, w której zabezpieczenia zostały ominięte.
Warto monitorować między innymi:
- wykrycia malware,
- nietypowe logowania,
- próby eskalacji uprawnień,
- wyłączenie zabezpieczeń,
- podejrzane procesy,
- nietypową komunikację sieciową,
- aktywność narzędzi administracyjnych,
- duże operacje na danych.
12. Czy pracownicy potrafią rozpoznać phishing?
Nawet bardzo dobrze zabezpieczona infrastruktura może zostać zaatakowana poprzez użytkownika. Dlatego szkolenia z cyberbezpieczeństwa powinny być regularnym elementem ochrony.
Pracownik powinien wiedzieć:
- jak rozpoznać podejrzany e-mail,
- jak sprawdzić adres nadawcy,
- dlaczego nie należy otwierać nieznanych załączników,
- jak reagować na prośbę o pilny przelew,
- dlaczego nie należy podawać kodów MFA,
- komu zgłosić podejrzaną wiadomość lub incydent.
13. Czy firma posiada procedurę reagowania na cyberatak?
Moment wykrycia ataku nie jest odpowiednią chwilą na ustalanie, kto ma podejmować decyzje i gdzie znajdują się dane kontaktowe administratorów.
Firma powinna wcześniej określić:
- kto otrzymuje zgłoszenie o incydencie,
- kto może odłączyć urządzenie od sieci,
- kto podejmuje decyzję o zatrzymaniu systemu,
- jak zabezpieczyć dane i logi,
- jak przywracane są systemy,
- jak wygląda komunikacja wewnętrzna,
- jak dokumentowany jest incydent.
14. Czy bezpieczeństwo dostawców i usług zewnętrznych jest kontrolowane?
Firma może posiadać dobrze zabezpieczoną sieć, a jednocześnie korzystać z usług zewnętrznego dostawcy, który posiada dostęp administracyjny do jej systemów.
W audycie warto uwzględnić między innymi:
- firmy informatyczne,
- biura rachunkowe,
- dostawców systemów ERP,
- hosting,
- usługi chmurowe,
- zewnętrzny serwis,
- dostawców oprogramowania.
15. Czy firma przeprowadza regularny audyt bezpieczeństwa IT?
Cyberbezpieczeństwo nie jest działaniem jednorazowym. Środowisko IT zmienia się wraz z instalacją nowych aplikacji, zatrudnianiem pracowników, zmianą usług chmurowych i rozwojem infrastruktury.
Dlatego warto okresowo sprawdzać stan zabezpieczeń, identyfikować słabe punkty i przygotowywać listę działań naprawczych.
Lista kontrolna cyberbezpieczeństwa firmy
| Obszar | Pytanie kontrolne |
|---|---|
| Inwentaryzacja | Czy znamy wszystkie urządzenia, systemy i aplikacje? |
| Antywirus / EDR | Czy wszystkie urządzenia posiadają aktywną ochronę? |
| Aktualizacje | Czy systemy i aplikacje są regularnie aktualizowane? |
| MFA | Czy najważniejsze konta mają włączone uwierzytelnianie wieloskładnikowe? |
| Uprawnienia | Czy użytkownicy mają tylko niezbędne uprawnienia? |
| Backup | Czy kopie zapasowe są wykonywane i testowane? |
| Firewall | Czy firewall jest aktualny i prawidłowo skonfigurowany? |
| Poczta | Czy poczta jest chroniona przed phishingiem? |
| Monitoring | Czy ktoś analizuje alerty bezpieczeństwa? |
| Szkolenia | Czy pracownicy potrafią rozpoznać phishing? |
| Reagowanie | Czy istnieje plan postępowania po wykryciu cyberataku? |
| Odtwarzanie | Czy potrafimy odtworzyć działalność po poważnym incydencie? |
Jakie sygnały mogą świadczyć o słabym zabezpieczeniu firmy?
- pracownicy korzystają ze wspólnych kont,
- MFA nie jest włączone,
- użytkownicy mają uprawnienia administratora,
- nie wiadomo, kiedy ostatnio testowano backup,
- część komputerów nie jest objęta centralnym zarządzaniem,
- w firmie działają niewspierane systemy operacyjne,
- nikt regularnie nie analizuje alertów bezpieczeństwa,
- nie ma procedury postępowania po ataku ransomware,
- nie wiadomo, jakie firmy zewnętrzne posiadają dostęp do systemów,
- pracownicy nigdy nie uczestniczyli w szkoleniu z phishingu.
Audyt bezpieczeństwa IT – co powinien sprawdzić?
Profesjonalny audyt bezpieczeństwa powinien pozwolić określić aktualny poziom zabezpieczeń i wskazać obszary wymagające poprawy.
Komputery, laptopy, serwery, antywirus, EDR i aktualizacje.
Firewall, dostęp zdalny, segmentacja, urządzenia sieciowe.
Uprawnienia, MFA, konta administratorów i nieużywane konta.
Zakres kopii, retencja, bezpieczeństwo oraz możliwość odtworzenia.
Phishing, logowania, MFA i zabezpieczenie usług online.
Reagowanie na incydenty, ciągłość działania i szkolenia.
Jak często przeprowadzać audyt cyberbezpieczeństwa?
Częstotliwość powinna zależeć od wielkości i rodzaju organizacji, liczby zmian w infrastrukturze oraz charakteru przetwarzanych danych.
Dodatkowa kontrola bezpieczeństwa jest szczególnie wskazana po:
- dużej zmianie infrastruktury,
- migracji do chmury,
- wdrożeniu nowego systemu,
- przejęciu lub połączeniu przedsiębiorstw,
- incydencie bezpieczeństwa,
- ataku ransomware,
- wycieku danych,
- istotnej zmianie modelu pracy firmy.
Audyt bezpieczeństwa IT dla firm i instytucji w całej Polsce
TI.COM.PL oferuje rozwiązania z zakresu cyberbezpieczeństwa, ochrony antywirusowej, EDR, XDR, backupu, firewalli oraz audytów bezpieczeństwa IT dla przedsiębiorstw, urzędów, gmin, szkół, jednostek budżetowych, placówek medycznych i korporacji w całej Polsce.
Dolnośląskie: Wrocław, Wałbrzych, Legnica, Jelenia Góra, Lubin, Głogów.
Kujawsko-pomorskie: Bydgoszcz, Toruń, Włocławek, Grudziądz, Inowrocław.
Lubelskie: Lublin, Zamość, Chełm, Biała Podlaska, Puławy.
Lubuskie: Zielona Góra, Gorzów Wielkopolski, Nowa Sól, Żary, Żagań.
Łódzkie: Łódź, Piotrków Trybunalski, Pabianice, Tomaszów Mazowiecki, Bełchatów, Zgierz, Radomsko.
Małopolskie: Kraków, Tarnów, Nowy Sącz, Oświęcim, Chrzanów, Nowy Targ.
Mazowieckie: Warszawa, Radom, Płock, Siedlce, Ostrołęka, Pruszków.
Opolskie: Opole, Kędzierzyn-Koźle, Nysa, Brzeg, Kluczbork.
Podkarpackie: Rzeszów, Przemyśl, Stalowa Wola, Mielec, Krosno, Tarnobrzeg.
Podlaskie: Białystok, Suwałki, Łomża, Bielsk Podlaski, Augustów.
Pomorskie: Gdańsk, Gdynia, Słupsk, Tczew, Wejherowo, Starogard Gdański.
Śląskie: Katowice, Częstochowa, Sosnowiec, Gliwice, Zabrze, Bielsko-Biała, Bytom, Rybnik, Tychy.
Świętokrzyskie: Kielce, Ostrowiec Świętokrzyski, Starachowice, Skarżysko-Kamienna, Sandomierz.
Warmińsko-mazurskie: Olsztyn, Elbląg, Ełk, Iława, Ostróda.
Wielkopolskie: Poznań, Kalisz, Konin, Piła, Leszno, Gniezno.
Zachodniopomorskie: Szczecin, Koszalin, Stargard, Kołobrzeg, Świnoujście.
Audyt bezpieczeństwa IT Warszawa, Łódź, Wrocław, Kraków, Poznań i cała Polska
Analiza zabezpieczeń może obejmować zarówno infrastrukturę lokalną, jak i środowiska chmurowe oraz hybrydowe. Część prac związanych z analizą konfiguracji i zabezpieczeń może być wykonywana zdalnie.
Cyberbezpieczeństwo dla firm – dobór odpowiednich rozwiązań
Po przeprowadzeniu analizy można określić, czy organizacja potrzebuje zmian w zakresie ochrony endpointów, EDR/XDR, backupu, firewalli, MFA, zarządzania uprawnieniami lub szkoleń użytkowników.
Jak poprawić bezpieczeństwo IT w firmie?
Najlepszym rozwiązaniem nie zawsze jest zakup kolejnego programu. Najpierw warto zidentyfikować rzeczywiste słabe punkty, a następnie dobrać działania techniczne i organizacyjne, które zmniejszą największe ryzyko.
Audyt cyberbezpieczeństwa – pierwszy krok do zwiększenia ochrony
Regularna ocena stanu zabezpieczeń pozwala wykrywać problemy, zanim zostaną wykorzystane podczas rzeczywistego cyberataku.
FAQ – jak sprawdzić, czy firma jest dobrze zabezpieczona przed cyberatakiem?
Czy sam antywirus wystarczy do zabezpieczenia firmy?
Nie powinien być jedynym zabezpieczeniem. Ochrona powinna obejmować również aktualizacje, bezpieczeństwo kont, MFA, backup, firewall, ochronę poczty i odpowiednie procedury.
Jak sprawdzić bezpieczeństwo komputerów w firmie?
Należy sprawdzić aktualność systemów, działanie ochrony antywirusowej lub EDR, konfigurację kont, uprawnienia użytkowników, oprogramowanie oraz stan aktualizacji.
Co jest najważniejsze w ochronie firmy przed ransomware?
Istotna jest wielowarstwowa ochrona: aktualne systemy, zabezpieczenie endpointów, ograniczenie uprawnień, MFA, monitoring, szkolenia pracowników oraz bezpieczne i przetestowane kopie zapasowe.
Czy każda firma powinna posiadać MFA?
Uwierzytelnianie wieloskładnikowe jest szczególnie zalecane dla poczty, usług chmurowych, VPN, kont administratorów i systemów zawierających ważne dane.
Czy backup chroni przed ransomware?
Backup nie zatrzymuje samego ataku, ale odpowiednio zabezpieczone kopie zapasowe mogą znacząco ułatwić odtworzenie danych po incydencie. Dlatego kopie powinny być regularnie testowane.
Czy firma potrzebuje EDR?
Zależy to od wielkości organizacji, liczby urządzeń, rodzaju danych i poziomu ryzyka. EDR może być szczególnie przydatny tam, gdzie potrzebna jest głębsza analiza incydentów i większa widoczność aktywności endpointów.
Na czym polega audyt bezpieczeństwa IT?
Audyt polega na analizie obecnych zabezpieczeń, konfiguracji systemów, sieci, kont, kopii zapasowych i procedur, a następnie wskazaniu potencjalnych zagrożeń oraz rekomendowanych działań naprawczych.
Czy można przeprowadzić audyt bezpieczeństwa zdalnie?
Część analizy infrastruktury, konfiguracji, zabezpieczeń i dokumentacji może zostać wykonana zdalnie. Zakres zależy od rodzaju środowiska oraz celu audytu.
Czy mała firma również powinna przeprowadzać audyt cyberbezpieczeństwa?
Tak. Małe firmy również korzystają z poczty, bankowości elektronicznej, chmury, systemów księgowych i danych klientów. Zakres audytu może być po prostu dostosowany do wielkości organizacji.
Jak poprawić cyberbezpieczeństwo firmy?
Najpierw należy zidentyfikować najważniejsze ryzyka. Następnie można wdrażać działania takie jak MFA, aktualizacje, EDR, backup, lepszą konfigurację firewalla, ograniczenie uprawnień i szkolenia użytkowników.
Sprawdź, czy Twoja firma jest dobrze zabezpieczona przed cyberatakiem
Nie masz pewności, czy obecne zabezpieczenia są wystarczające? Możemy pomóc przeanalizować środowisko IT, wskazać potencjalne słabe punkty i dobrać rozwiązania odpowiadające rzeczywistym potrzebom organizacji.
Oferujemy rozwiązania antywirusowe, EDR, XDR, systemy backupu, firewalle, oprogramowanie cyberbezpieczeństwa oraz audyty bezpieczeństwa IT dla firm, urzędów, gmin i instytucji z całej Polski.
Zapytaj o audyt bezpieczeństwa IT